Aanbe­steding openbaar busvervoer in Zaan­streek-Waterland frequentie buslijnen


spreek­tekst bij indienen motie OV-concessie

8 juli 2019

Dank u voorzitter,

Een kleine week geleden werd ik geattendeerd op de ter inzage ligging van het Ontwerp Programma van Eisen (PvE) voor de aanbesteding van het openbaar busvervoer in Zaanstreek-Waterland. Dit ontwerp is vastgesteld op 29 mei door het dagelijks bestuur van de Vervoerregio Amsterdam. De huidige OV-concessie voor het busvervoer in Zaanstreek-Waterland loopt in december 2021 af. Van 3 juni tot en met 14 juli (tot eind deze week dus) ligt deze ter inzage en kunnen inwoners, bedrijven en belangenorganisaties een reactie indienen.

Het gebied Zaanstreek-Waterland bestaat uit de gemeenten Beemster, Edam-Volendam, Landsmeer, Oostzaan, Purmerend, Waterland, Wormerland en Zaanstad. De gemeenten Oostzaan en Landsmeer liggen beide direct aan de noordzijde van de Ringweg A10, zijn beide voormalige lintdorpen met derhalve maar één doorgaande verkeersader naar Amsterdam en zijn tevens beide sinds de jaren ’50 getransformeerd tot forensengemeenten. Dagelijks gaan er duizenden inwoners van en naar Amsterdam voor werk, onderwijs, zorg en andere noodzakelijke redenen.

Het vele autoverkeer op de linten heeft beide gemeenten recentelijk genoopt om maatregelen ten behoeve van de verkeersveiligheid te nemen, waardoor op een gedeelte van de trajecten aldaar de maximumsnelheid is teruggebracht van 50 km/u naar 30 km/u. Om de doorstroming van het autoverkeer echter te garanderen is de voorrangsregeling zoveel mogelijk aangepast, zodat het verkeer (dus ook de bus) hier zo min mogelijk hinder van ondervind. Ook hebben beide gemeenten in- en uitrijdverboden tijdens de spitsuren uitgevaardigd om het sluipverkeer terug te dringen. Alle maatregelen zijn uiteraard zoveel mogelijk genomen na consultatie van betrokken partijen als ANWB, fietsersbond, politie, bewoners en ook de Vervoerregio, die inderdaad niet altijd even gecharmeerd van de plannen was.

De bewoners van Oostzaan, Landsmeer en de Noord-Amsterdamse stadswijken Oostzanerwerf en Kadoelen, bij elkaar bijna 34.000 mensen, lijken de dupe te worden van de onenigheid tussen gemeenten en de Vervoerregio Amsterdam, die nu in het ontwerp-PvE aangeeft dat de vervoervraag in deze kernen een verbindende lijn rechtvaardigt, maar dat de doorstroming en de snelheid onvoldoende is daarvoor. De consequentie daarvan is dat de minimaal geëiste frequentie nu terug wordt gebracht naar 2 bussen per uur, zelfs in de spits, terwijl er nu 8 bussen per uur van en naar Amsterdam rijden tijdens de spitsuren op deze trajecten.

Voor sommige van de inwoners (zoals gezegd voornamelijk forensen) waarschijnlijk een reden om voortaan de auto te nemen naar het werk. Deze zullen allemaal vlak voor de Coentunnel in gaan voegen op Rijksweg A8 en A10, zodat de dagelijkse verkeersdruk rond het Knooppunt Coenplein nog hoger zal worden. Dit zal er vervolgens weer toe gaan leiden dat forensen uit Zaanstad, Purmerend en Hoorn nòg langer in de file staan, het onvermijdelijke domino-effect.

Voorzitter, het zal de bewoners van Oostzaan, Landsmeer, Oostzanerwerf en Kadoelen een zorg zijn wat voor kleur de bus heeft en of R-net op staat of niet, maar bij het dusdanig rigoureus terugbrengen van de OV-frequentie is absoluut niemand gebaat. Het voor deze korte afstanden mensen gedwongen de file in sturen is in het belang van geen enkele Noord-Hollandse burger.

Daarom dien ik samen met SP, CDA, D66 en Groen Links (PvdA is ook nog toegevoegd tijdens de vergadering) deze motie in met het volgende dictum…

Provinciale Staten roepen het college van Gedeputeerde Staten op:

• een zienswijze in te dienen om de minimale frequentie voor Oostzaan en Landsmeer gelijk te stellen aan die van de verbindende lijnen;

en gaan over tot de orde van de dag.

Dank u wel.