Het verharden van bospaden met vervuild bouwafval


Indiendatum: 13 apr. 2021

Inleiding

Staatsbosbeheer, PWN en mogelijk ook andere natuurorganisaties als Natuurmonumenten in Noord-Holland gebruiken vervuild bouw- en slooppuin om wandel- en fietspaden mee te verharden en onderhouden.[1] 5 Dit zogenoemde recyclinggranulaat kan stukjes plastic, metaal, rubber e.d. bevatten. De wettelijke norm is dat het puingranulaat 1% vervuiling mag bevatten.

In de uitzending van onderzoeksprogramma Pointer[2] vinden wandelaars zakken vol plastic bouwafval, zoals pluggen, isolatiemateriaal, elektriciteitsdraden en stukjes pvc op wandelpaden.

Het plastic kan afbreken in de bodem tot microplastics, die de bodem inclusief het grondwater vervuilen. Daarmee vervuilt het plastic het milieu. Ook kunnen de microplastics via deze weg in het drinkwater terechtkomen. Wetenschappers zijn bezorgd over de negatieve effecten hiervan. Toegevoegde stoffen aan de plastics kunnen schadelijk zijn voor de gezondheid. Volgens de Regeling recyclinggranulaat[3] mogen zelfs PAK’s aanwezig zijn.

Staatsbosbeheer (SBB) geeft als reden voor de keuze van het toepassen van vervuild materiaal bij de verharding van paden dat het kostenkwestie is: schoon materiaal is duurder.[4] Waar dit materiaal nog meer gebruikt is, weet Staatsbosbeheer niet. ,,Wij beheren bijna 3000 kilometer verharde wandel- en fietspaden. Werkzaamheden zijn uitbesteed aan onderaannemers, wij weten niet bij ieder pad wat er gebruikt is voor de onderlaag.’’[5]

De Partij voor de Dieren is van mening dat elke vorm van plasticvervuiling, metalen en PAK’s in de natuur voorkomen moet worden.

Vragen

Vraag 1:
Is het GS bekend dat SBB en andere organisaties dit soort puin op Noord-Hollandse natuur- of bospaden en overige wandelpaden gebruiken?

Vraag 2:
Is GS bereid om het gebruik van dergelijk recyclinggranulaat tenminste in gebieden waar GS verantwoordelijk is voor het natuurbeheer, via vergunning of via subsidie, te verbieden, zowel voor de onderlaag als de bovenlaag van verharding?

Vraag 3:
Kan GS aangeven hoeveel recyclinggranulaat gebruikt is in de Noord-Hollandse natuur en recreatiegebieden?

Vraag 4:
Is het mogelijk dat hierdoor schadelijke stoffen, zoals PAK’s en lood uit het recycling granulaat vrijkomt in de natuur en recreatiegebieden?

Vraag 5:
Is het bekend welke ogenschijnlijke kostenbesparing dit vervuilde puin zou opleveren t.o.v. schoon materiaal?

Vraag 6:
Is GS van mening dat partijen die dit puin gebruik voldoen aan de zorgplichtbepalingen uit de Wet Bodembescherming[6], ten aanzien van het voorkomen van bodemverontreiniging? Zo ja, waarom?

Vraag 7:
Artikel 13 uit de Wet Bodembescherming stelt dat niet alleen de directe veroorzaker, maar ook degene die bevoegd is een overtreding te voorkomen aan zet is. Voelt GS zich als bevoegd gezag geroepen om SBB en anderen te wijzen op de overtreding van de zorgplicht, en indien van toepassing handhavend op te treden? Zo nee, waarom niet?

Vraag 8:
Wat vindt GS van het feit dat SBB stelt[7] dat zolang het granulaat in de bodem is ‘opgesloten’ er geen probleem is? Wordt hierbij niet het risico van uitspoeling van schadelijke chemische stoffen en microplastics gebagatelliseerd? Zo nee, waarom niet?

Vraag 9:
In Noord-Holland Noord Circulair uit 2018[8] staat bij circulair slopen dat downcycling tot granulaat kan worden voorkomen. Is GS het met de Partij voor de Dieren eens dat gebruik van vermalen bouwafval met daarin plastic en andere soorten verontreiniging geen gezond onderdeel is van de circulaire economie?

Vraag 10:
Heeft GS toegang tot de conformiteitverklaring van de gebruikte recyclinggranulaat in natuur en recreatiegebieden?

Vraag 11:
Is GS bereid om voor recyclinggranulaat aanvullende instructieregels op te stellen en hierbij voor te sorteren op het in werking treden van de Omgevingswet met de bijbehorende verschuiving van bevoegdheden?

Vraag 12:
Vindt GS de gehanteerde norm van maximaal 1% verontreiniging nog houdbaar voor gebruik in natuur en recreatiegebieden? Zo nee, bent u bereid uw standpunt hierover naar het ministerie te communiceren voor aanscherping van de Regeling recyclinggranulaat?

Vraag 13:
Beaamt GS dat de overheid en andere terreinbeheerders, zoals waterschappen, gemeentes, provincies en natuurbeschermingsorganisaties een voorbeeldfunctie hebben om (zwerf)afval en de verspreiding van microplastics te voorkomen?

[1] https://www.trouw.nl/duurzaamheid-natuur/bospaden-worden-verhard-met-plastic-bouwafval~b70548d6/

[2] Plastic in de bodem | KRO-NCRV (kro-ncrv.nl)

[3] https://wetten.overheid.nl/BWBR0036239/2015-02-07

[4] https://www.trouw.nl/duurzaamheid-natuur/bospaden-worden-verhard-met-plastic-bouwafval~b70548d6/

[5] https://www.noordhollandsdagblad.nl/cnt/DMF20210218_6730582

[6] wetten.nl - Regeling - Wet bodembescherming - BWBR0003994 (overheid.nl)

[7] https://www.staatsbosbeheer.nl/over-staatsbosbeheer/nieuws/2021/02/reactie-op-pointer-granulaat

[8]https://www.odnhn.nl/Ondernemers/Afval/Circulaire_economie/NHN_rapport_circulair_05_09_2018.pdf p.24